Dom Spotkań
z
Historią








Pogotowie Archiwalne





Serwis fotograficzny XX wieku















   
Archiwum Wschodnie
Archiwum zostało powołane w listopadzie 1987 roku jako niezależna instytucja społeczna skupiająca kilkadziesiąt osób, mająca dokumentować przemilczaną i zafałszowaną "wschodnią" przeszłość.
Utrzymywało się ze składek społecznych i dotacji przekazanych przez "podziemne" struktury naukowe: Komitet Kultury Niezależnej, Społeczny Komitet Nauki i inne.

Legalną działalność dokumentacyjno-archiwalną archiwum rozpoczęło w 1990r. po zarejestrowaniu Fundacji Archiwum Wschodniego. Początkowo posiadało oddziały terenowe m. in. w Poznaniu (Archiwum Zachodnie), Wrocławiu, Białymstoku, Lublinie oraz przedstawicieli za granicą (Londyn, Moskwa, USA i Kanada).

Najważniejsza część zbiorów AW dotyczy historii Kresów Wschodnich II RP, losów obywateli polskich w ZSRR i pod okupacją sowiecką i przesiedleń po II wojnie światowej. Specjalne miejsce zajmują źródła zawierające informacje o obywatelach polskich prześladowanych przez ZSRR w latach 1939-56 (rozstrzelanych, deportowanych, internowanych, więzionych w łagrach, wcielonych do Armii Czerwonej).

AW pozyskuje źródła nagrywając relacje świadków historii, prowadząc kwerendy tematyczne w archiwach na terenie Polski i krajów byłego ZSRR, organizując i współorganizując konkursy na wspomnienia (m.in. Wschodnie losy Polaków, Wschodnie piętno najnowszej historii Polski, Kresy Wschodnie pod okupacjami 1939-45, Wysiedlenie- wspólne doświadczenie narodów, Repatrianci z Kresów Wschodnich w latach 1944-1957- dzieje jednostek, rodzin i zbiorowości), pozyskując zapiski i dokumenty od osób prywatnych, wymieniając materiały z organizacjami społecznymi takimi jak np. Związek Sybiraków.

W roku 2001 przypadała 60. rocznica podpisania umowy Sikorski-Majski i utworzenia na terenie ZSRR Armii Polskiej pod dowództwem gen. Władysława Andersa. Materiały zgromadzone w zbiorach AW oraz innych archiwów polskich i zagranicznych, jak również publikacje źródłowe i opracowania monograficzne posłużyły do opracowania szczegółowego kalendarium dziejów armii Andersa, uzupełnionego o biogramy oraz fragmenty odpowiednich dokumentów i wspomnień. Kalendarium uzupełnia bibliografia publikacji na temat losów armii Andersa oraz wykazy materiałów archiwalnych w instytucjach polskich i zagranicznych. Droga do i z armią Andersa

Zbiory Archiwum Wschodniego w Ośrodku KARTA zawierają:
  • nagrane i spisane relacje (1 258)
  • wspomnienia i dzienniki - w tym plon konkursów (3 420)
  • opracowania (474)
  • wykazy Polaków i obywateli polskich represjonowanych w ZSRR, pod okupacją sowiecką lub w okresie instalowania władzy komunistycznej w Polsce
  • kolekcje osobiste - dokumenty, notatki, listy, fotografie, pamiątki, rysunki (534)
  • kopie polskich zbiorów Instytutu Hoovera w Stanford (USA) - fragmenty kolekcji Andersa, Ministerstwa Informacji i Dokumentacji, Ambasady RP w Kujbyszewie oraz Instytutu Sikorskiego w Londynie (3 mb)
  • kopie dokumentów sowieckich dotyczących represji na obywatelach polskich z archiwów Rosji, Białorusi i Ukrainy pozyskanych w ramach międzynarodowego programu Wspólne miejsce - Europa Wschodnia (3 mb)
  • muzealia - pamiątki z zesłania i łagrów (większość w stałym depozycie w Muzeum Niepodległości w Warszawie)
  • Zbiory są stale uzupełniane i porządkowane. Aktualne informacje o zasobie są dostępne w katalogu kartkowym (alfabetyczny, geograficzny i rzeczowy), oraz w bazach komputerowych w Ośrodku KARTA i w internecie
Uwagi odnośnie udostępniania zbiorów:
  • pracownia naukowa czynna jest od poniedziałku do czwartku w godz. 9.30-16.30,
  • materiały można zamówić wcześniej pisząc na adres: archiwum@karta.org.pl lub telefonicznie: 22 848-07-12
  • miesięczna przerwa wakacyjna w okresie lipiec-sierpień,
  • brak wymogów formalnych w dostępie do akt
  • możliwość reprografii-odpłatna w/g cennika OK
Katalogi i inwentarze zbiorów Archiwum Wschodniego
Prezentacje zbiorów Archiwum Wschodniego

Valid HTML 4.0! Valid CSS!

Webmaster ETOP